Truyền Thông Công Giáo Tin Vui

http://tinvui.org


Hà Đông: xứ đạo vùng ven Sài Gòn

Mang tên gọi Hà Đông vì những người đầu tiên theo cha Giuse Maria Bạch Xuân Tràng, quê ở Tụy Hiền, Thanh Hà, Hà Đông, giáo phận Hà Nội di cư vào Nam ở giữa thập niên 50 của thế kỷ XX đã đến khu vực Xóm Mới lập giáo xứ Hà Đông. Dân làng có Thánh Tử đạo là Cha Thánh Lôrensô Nguyễn Văn Hưởng.
001

001


Hà Đông: xứ đạo vùng ven Sài Gòn
An Duy

Mang tên gọi Hà Đông vì những người đầu tiên theo cha Giuse Maria Bạch Xuân Tràng, quê ở Tụy Hiền, Thanh Hà, Hà Đông, giáo phận Hà Nội di cư vào Nam ở giữa thập niên 50 của thế kỷ XX đã đến khu vực Xóm Mới lập giáo xứ Hà Đông. Dân làng có Thánh Tử đạo là Cha Thánh Lôrensô Nguyễn Văn Hưởng.
Trải qua chặng đường hơn 60 năm từ ngày hình thành đến nay (1956-2018), giáo xứ Hà Đông -TGP.TPHCM- không ngừng vươn mình với những thế hệ kế cận luôn lưu giữ nét đẹp truyền thống và lòng đạo đức bình dân vốn có từ cha anh.
Tọa lạc tại số 564 đường Thống Nhất P. 16, Q. Gò Vấp, nhà thờ Hà Đông nép mình bên con đường tấp nập người và xe. Dù ở vùng ven nhưng nơi đây không có khu công nghiệp, mà có nhiều nhà trọ nên số người nhập cư về khá đông (khoảng 900). Do đó, số tín hữu trong xứ gia tăng và ít nhiều vẫn giữ được nhiều nét quê xưa.
Nhà thờ không lúc nào vắng bóng người hiện diện. Ngoài “Nhóm thiện chi” và các đoàn thể được phân chia theo ngày đến quét dọn vệ sinh, để “Giữ nhà Chúa khi nào cũng sạch tươm” thì nhà xứ còn là nơi lũ trẻ gặp gỡ, vui chơi…, khiến có người còn gọi vui: nhà xứ Hà Đông là “nhà mở”. Cha xứ đương nhiệm Gioan Baotixita quan niệm mình là chủ chăn, khi bà con cần mới tìm đến nên mọi người có thể đến gặp ngài bất kỳ lúc nào trong ngày. Cha giải thích: “Nhiều anh chị em công nhân hay buôn bán không chủ động được thời gian, tranh thủ ghé đến nhà thờ xin hướng dẫn những vướng mắc tinh thần đã rất đáng quý, do đó không nên câu nệ giờ giấc”. Vậy nên từ lâu, khuôn viên nhà thờ dù khá chật hẹp nhưng là không gian chung cho mọi người.
1. Năm 1954 vào miền Nam và công việc kiến thiết của cha xứ tiên khởi Giuse Maria Bạch Xuân Tràng (1956-1958)
Ngược dòng thời gian về lại những ngày đầu, năm 1954, cha Giuse Maria Bạch Xuân Tràng đã đưa một số gia đình Công giáo gốc địa phận Hà Nội vào lập nghiệp ở vùng đất có tên Xóm Mới. Trong gian nhà đối diện nhà thờ, ông Đaminh Nguyễn Văn Mừng, tuổi trên 80, kể cho chúng tôi nghe về buổi ban đầu: “Thời đó nơi đây hầu hết là đất nông nghiệp, xen lẫn rừng cao su. Ngày mới vào chưa có việc làm ăn nên mọi người phải đi làm đủ nghề: người cắt cỏ, kẻ đi cạo mủ cao su... đi lễ nhà thờ phải trải chiếu để ngồi”.
Đến khi cha Giacôbê Nguyễn Thanh Trúc - phó xứ Giang Xá đưa giáo dân vào Nam đã thuê đất của ông Võ Văn Đậu làm 7 căn nhà cho bà con giáo dân ở, mỗi hộ chỉ có 3 x 7m2 vách đất, lợp lá. Rồi cùng với cha Giuse Maria Tràng và bà con giáo dân làm nhà thờ và nhận Thánh Giuse làm bổn mạng gọi là nhà thờ khu 1 Xóm Mới (1956). Nhà thờ làm bằng vách gỗ với mái lá, tậu chuông gõ bằng vỏ gỗ.
2. Giai đoạn 1958 – 1970: Cha xứ Gia cô bê Nguyễn Thanh Trúc
Một thời gian sau, cha Giuse Maria nhận bài sai đi Giáo xứ Thuận Lợi (Tây Ninh). Từ đó, cha Giacôbê làm chính xứ và đổi tên là giáo xứ Hà Đông. Giáo xứ chính thức được thành lập từ đây với số tín hữu ban đầu khoảng 1.000 người.
Với biến cố Mậu Thân (1968), nhà thờ bị trúng đạn hư hại một phần bên tháp chuông, cha Giacôbê xây dựng lại nhà thờ bằng gạch xi măng với mái tôn hình chữ T. Ngài cũng thiết lập các Hội đoàn: Liên minh Thánh Tâm (1959), hội Con Đức Mẹ, ca đoàn và Lễ sinh.
3. Giai đoạn 1970 - 2001: Cha xứ Ingatio Mai Xuân Hậu
Ngày 21-7-1971, cha Ignatiô Mai Xuân Hậu - Giáo sư Tiểu Chủng Viện Thánh Giuse Saigon về làm chính xứ Hà Đông, Ngài củng cố các Đoàn thể; thiết lập 8 Giáo khu và xây dựng cơ sở vật chất. Thời điểm này, bà con giáo dân cổ động mua đất của người địa phương để làm nghĩa trang với diện tích 2.000m2 (năm 1999, nghĩa trang bị giải tỏa để xây dựng trường học và mãi đến năm 2004 được đền bù.)
Ngày 19-11-1972, cha Ignatiô tổ chức lễ đặt viên đá đầu tiên xây dựng nhà thờ mới như hiện nay. Ngày 29-4-1973 cả hai Đức cha TGP Saigon về khánh thành Nhà thờ Hà Đông: Đức cha phụ tá Phanxicô Xaviê Trần Thanh Khâm cắt băng khánh thành, Đức TGM Phaolô Nguyễn Văn Bình làm lễ Cung hiến Thánh đường. Sau năm 1975, Cha Inhatiô lần lượt xây dựng đài Đức Mẹ, nhà An nghỉ, nhà Giáo Lý, nhà Xứ và chỉnh trang đất Thánh…
Mục vụ các Đoàn thể Tông đồ được thành lập: Gia đình Phạt Tạ Thánh Tâm, Thiếu nhi Thánh Thể, Dòng Ba Đaminh, ca đoàn Cécilia, ca đoàn Thiên Thần, Legio Mariæ. Mục vụ hoạt động xã hội cũng được chú trọng cách tích cực: chống tham nhũng, xóa đói giảm nghèo...
Ngày 15 tháng 8 năm 2001, Cha Ignatiô chính thức nghỉ hưu tại Nhà hưu Hà Nội (ngã 6 Sài Gòn) và mất tại đó. Hiện nay, hài cốt ngài quàn tại nhà An nghỉ của giáo xứ.
Các Cha phó thời Cha Ignatiô
  1. Lm. Phêrô Nguyễn Văn Thiềm : từ 1973 đến 1975, ngài được thuyên chuyển về làm chính xứ Tân Hưng - Giáo hạt Xóm Mới cho đến nay.
  2. Lm Phêrô Nguyễn Văn Khảm, người con của Giáo xứ Hà Đông được bổ nhiệm làm phụ tá từ 1980. Khi Cha Quản hạt Xóm Mới Antôn Phạm Đình Trọng bị đột quị, Cha Phêrô Khảm sang giúp mục vụ giáo xứ Hà Nội một thời gian ngắn, rồi chuyển về làm phụ tá Nhà thờ Chính tòa Đức Bà - Sài Gòn. Hiện ngài là Giám mục Chính tòa Mỹ Tho.
  3. Lm Giuse Trần Văn Lưu, hiện là chính xứ Bình Thuận - Giáo hạt Tân Sơn Nhì.
  4. Lm Antôn Nguyễn Văn Toàn (người con của Giáo xứ Hà Đông nay nghỉ hưu)
  5. Lm Giuse Trương Vĩnh Phúc hiện là chính xứ Mông Triệu - Giáo hạt Gia Định.
4. Giai đoạn 2001 - 2015: Cha xứ Phaolô Nguyễn Thực
Tháng 11 năm 2001, Cha Phaolô Nguyễn Thực nhận chính xứ nhà thờ Hà Đông, ngài xây dựng mới hoàn toàn nhà Xứ như hiện nay. Ngài đã phát triển thêm một Giáo khu mới là Giáo khu Thánh Gioan Baotixita, và như vậy giáo xứ Hà Đông hiện nay gồm có 9 giáo khu. Ngài tiếp tục củng cố Hội đồng Mục vụ Giáo xứ và các đoàn thể: Các Bà Mẹ Công Giáo; Legio Mariæ; Huynh đoàn Đa Minh,  Dòng Ba Cát Minh,  5 ca đoàn, các lớp Giáo lý Dự tòng, Giáo lý Hôn nhân và các công việc tông đồ bác ái giúp người khiếm thị hàng ngày. Năm 2002 cha thành lập Thừa Tác viên Thánh Thể.
Sau khi nhậm chức, Cha Phaolô đã thành lập ngay Cộng đoàn Lòng Chúa Thương Xót để giáo dân sinh hoạt cầu nguyện vào lúc 15g00 hàng ngày, do 4 Hội Đoàn trong giáo xứ phụ trách hàng tuần: Gia Đình Phạt Tạ Thánh Tâm, Legio Mariae, Các Bà Mẹ Công Giáo, Huynh Đoàn Đaminh.
Cha Phaolô Thực chia sẻ:“Người linh mục cần phải tiên phong trong mọi sự”. Châm ngôn này đã thôi thúc cha thể hiện tinh thần Mátthêu 25 ở những nơi cha đến. Vậy nên, sân nhà thờ mỗi cuối tháng lại rộn ràng tiếng xe, tiếng người. Những đôi mắt chỉ thấy màn đêm nay lại tìm được “cây gậy” dẫn đường qua những tặng phẩm đều đặn kịp thời. Người mù trong địa bàn thành phố cũng như người mù ở các tỉnh lân cận như Long An, Tiền Giang, Bình Dương… đều được nâng đỡ khi tìm đến. Nhờ sự tương trợ đều đặn qua việc cấp gạo, tiền hằng tháng, cha đã góp phần làm giảm thiểu tình trạng ăn xin của người mù. Ngoài ra, cha còn gầy dựng được một ngôi nhà bác ái chính là “Mái ấm Hà Đông” nhằm lo cho 40 em nhỏ lang thang, khó khăn được học chữ do các nữ tu dòng Mến Thánh Giá Gò Vấp coi sóc.
Ngày 20 tháng 10 năm 2014, Cha Đaminh Đinh Ngọc Lễ - Quản hạt Xóm Mới được Bề trên cử làm Quản nhiệm Giáo xứ Hà Đông vì cha xứ Phaolô và cha phụ tá Gioan Baotixita nghỉ bệnh. Cha Đaminh tiếp tục củng cố Thừa Tác viên Thánh Thể gồm 14 thành viên đáp ứng nhu cầu số giáo dân ngày càng gia tăng.
Năm 2015, Cha Phaolô nhận nhiệm vụ mới tại Giáo xứ Thánh Antôn (Chí Hòa).
Các cha phó thời Cha Phaolô Nguyễn Thực:
  1. Lm Giuse Bùi Văn Quyền, hiện là chính xứ Nữ Vương Hòa Bình - Giáo hạt Xóm Mới.
  2. Lm Martinô Đoàn Văn Hoàng Thanh Đạm, hiện là chính xứ Khánh Hội – Giáo hạt Xóm Chiếu.
  3. Giuse Vũ Minh Thùy, hiện là chính xứ giáo xứ Jeanne d'Arc (Ngã Sáu Chợ Lớn) – Giáo hạt Saigon-Chợ Quán.
  4. Lm Gioan Baotixita Phạm Văn Lâm, hiện là chính xứ Lam Sơn - Giáo hạt Xóm Mới.
  5. Giai đoạn từ 2015 đến nay: Cha xứ Gioan Baotixita Vũ Mạnh Hùng
Ngày 30 tháng 6 năm 2015, Bề trên cử Cha Gioan Baotixita Vũ Mạnh Hùng, chính xứ Nhà thờ Đá Vĩnh Hòa (Phú Thọ) về làm chính xứ Hà Đông thay Cha Phaolô Nguyễn Thực.
Ngày 24 tháng 10 năm 2015, cha Gioan Baotixita cho bầu cử tân Hội đồng Mục vụ Giáo xứ nhiệm kỳ 2016 – 2020.
Ngay khi về nhận giáo xứ Hà Đông, cha xứ Gioan Baotixita lo xây dựng “Đá tảng Lòng Chúa thương xót” nơi khuôn viên nhà thờ, “Vách đá Thánh Giuse”, tôn tạo đài Đức Mẹ với những phiến đá mang nét đẹp tự nhiên. Song song với việc tái tạo cảnh quan thiên nhiên trong khuôn viên nhà thờ này, ngài còn thực hiện việc sửa chữa Cung Thánh, làm kỷ yếu 60 năm mừng Hà Đông ngọc khánh.
Từ đó đến nay, trải qua chặng đường dài và nhất là hiện nay dưới sự coi sóc của cha chính xứ Gioan Baotixita, nhiều nét đẹp đạo đức vẫn được bà con duy trì cách đều đặn. Vào các mùa như tháng Hoa, tháng Mân Côi, các Giáo khu và từng đoàn thể thường có giờ kinh liên gia, trong từng gia đình có giờ kinh chung. Đó là những giây phút mọi người cùng ngồi lại, chuyện trò, tâm sự, thắt chặt thêm tình cảm gia đình, xóm giềng. Bên cạnh đó, người nghèo luôn là đối tượng giáo xứ quan tâm cách đặc biệt. Hàng tháng, gần 100 suất gạo hỗ trợ đến từng gia đình khó khăn. Ngày lễ kính Đức Mẹ Lộ Đức 11.2 hàng năm (Ngày Quốc tế Bệnh nhân), giáo xứ mời các cụ đến tham dự thánh lễ. Tết đến mọi người cùng tập trung về nhà thờ giáo xứ để chúc thọ cho quí cụ cao niên, còn người nghèo thì nhận thêm những phần quà để đón cái Tết trọn vẹn từ nguồn quĩ do giáo xứ phát động, được các gia đình nhiệt tâm hưởng ứng.
Ở Hà Đông từ 3 năm qua, cha xứ thường tổ chức cho mọi người cùng với Caritas Giáo hạt Xóm Mới đi ủy lạo và dã ngoại kết hợp với trải nghiệm thực tế đến trại cô nhi, nơi nuôi dưỡng người già... Mọi người tự mình trao quà, từ đó cảm thông hơn với cuộc sống của những người kém may mắn và tập cho mình đức tính sẻ chia, sống yêu thương, phục vụ mọi người.
Giáo xứ còn vận động quyên góp phát học bổng cho những em học giỏi có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, Những chuyến từ thiện đã in dấu ở Kontum, Buôn Ma Thuột, Đà Lạt, vào tận các bản làng người dân tộc, nhà thờ vùng sâu vùng xa, mang niềm vui ấm áp tới cho bao gia đình nghèo. Giáo dân trong xứ còn sẵn lòng giúp đỡ các Giáo xứ bạn trong và ngoài Giáo phận xin xây dựng Thánh đường và tham gia hiến máu nhân đạo. Đều đặn vào mùa Phục Sinh hằng năm, có trung bình trên dưới 100 người đến hiến máu. Việc làm này ban đầu do cha xứ Phaolô Nguyễn Thực phát động, sau dần lan tỏa ra cộng đoàn. Cha kể lại: “Ngày trước, tôi được một cha làm bác sĩ ở xứ Cầu Kho rủ cho máu cứu một bệnh nhân. Đơn giản lúc đó chỉ nghĩ rằng có máu mình, bệnh nhân sẽ qua cơn khốn khó. Sau vì thấy rõ lợi ích cứu người của hành động này nên tôi bắt đầu kêu gọi người trẻ khỏe tham gia. Không ngờ được sau này hoạt động hiến máu trở nên phổ biến…”
Thiếu nhi với số lượng hơn 700 em do cha phó Martinô Trần Đình Khiêm Ái phụ trách.
Quý cha phó thời Cha xứ Gioan Baotixita đến nay:
  1. Cha Gioan Baotixita Phạm Văn Lâm: cha phó từ thời Cha Phaolô Thực, hiện là chính xứ Lam Sơn - Giáo hạt Xóm Mới.
  2. Cha Martin Trần Đình Khiêm Ái đến nay
  1. Ơn gọi trong giáo xứ
  • Giáo xứ tuy nhỏ bé nhưng đã có 21 linh mục, 12 nữ tu và 1 Giám mục là Đức cha Phêrô Nguyễn Văn Khảm xuất thân nơi đây. 
  • Hiện nay có 4 Đại chủng sinh và 2 tu sĩ khấn trọn đời thuộc Dòng Đaminh và Dòng Đức Mẹ Chúa Cứu Chuộc.
Lời kết:
Từ con số 1000, đến nay giáo xứ có trên 6000 giáo dân và 900 di dân cho thấy sự phát triển mạnh của việc truyền giáo trong giáo xứ. Một trong những nghĩa cử cao đẹp, sau này thành truyền thống nổi trội của giáo xứ Hà Đông, chính là việc giúp đỡ các Giáo xứ bạn trong và ngoài Giáo phận xây dựng Thánh đường và tham gia hiến máu nhân đạo. Do đó gần 20 năm nay, nơi đây luôn là điểm sáng của quận Gò Vấp với hành động thiện nguyện quý giá này. Với những hoạt động ổn định và ngày một lớn mạnh, Hà Đông đã chuẩn bị cho mình hành trang vững vàng để tiến bước trên con đường dài phía trước.
 
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây